Transgender gedetineerden komen zoveel mogelijk op 'juiste' gevangenisafdeling terecht

Transgender gedetineerden worden zoveel mogelijk opgesloten in een afdeling die overeenkomt met hun beleefde genderidenditeit, ongeacht hun seksuele kenmerken of geregistreerd geslacht.  De beslissing of een persoon in een mannen- dan wel een vrouwengevangenis wordt opgenomen wordt in beginsel genomen door de directeur in overleg met de dienst detentiebeheer en de medewerkers die advies kunnen geven. Daardoor kan het gebeuren dat transgender gevangenen op een afdeling worden opgesloten die niet overeenkomt met hun beleefde genderidenditeit. Dat heeft minister van Justitie Vincent Van Quickenborne (OpenVLD) geantwoord op een vraag van Karin Jirofléé (Vooruit) in de commissie Justitie. Hoeveel transgendergedetineerden in de Belgische gevangenissen zitten is niet duidelijk.

 

Aanleiding voor de reeks vragen van Jiroflee was ondermeer het overlijden van twee Britse transgender gedetineerden. Eind 2015 overleden in Groot-Brittannië Vicky Thompson en Joanne Latham, twee transvrouwen die opgesloten zaten in mannengevangenissen. Als reactie op deze gebeurtenissen kwam er in Groot-Brittannië een beleid voor de opgang en plaatsing van transgender gedetineerden. 

Om te bepalen of gedetineerden in de mannen of vrouwenafdeling worden geplaatst worden wereldwijd verschillende classificatiemethodes toegepast om transgender gedetineerden te plaatsen in een penitentiaire instelling. Dat kan enerzijds gebeuren op basis van het geregistreerde geslacht (wat soms niet overeenstemt met de genderidentiteit), plaatsing op basis van de genitaliën, en plaatsing op basis van de beleefde genderidentiteit (ook wanneer deze niet overeenstemt met de geslachtsregistratie). In Londen bestaat er zelfs een aparte gevangenisvleugel voor transgender gedetineerden. Veel van de problemen die transgender gedetineerden ervaren, worden veroorzaakt door misplaatsing. De Nederlandse staat werd eind 2019 veroordeeld voor het (mis)plaatsen van een transvrouwelijke gedetineerde op een mannenafdeling. 

 

Minister van Justitie, Vincent Van Quickenborne, laat weten dat in ons land transgender gedetineerden zoveel mogelijk worden ondergebracht op een afdeling die overeenkomt met hun beleefde genderidentiteit. “Het huidige beleid is te omschrijven als een casusgebonden beleid, dat vertrekt vanuit de individuele genderidentiteitsbeleving van de persoon. Het uitgangspunt is dat zowel bij de plaatsing als bij het toestaan van bepaalde faciliteiten tijdens de detentie, zoveel mogelijk rekening wordt gehouden met de vrijheid om de eigen identiteit te beleven. Evenwel dient, naast de persoonlijke beleving, ook steeds rekening te worden gehouden met de veiligheid van de persoon en diens omgeving.“

 

Hoeveel transgender gedetineerden in onze gevangenissen zitten, en eventueel op de verkeerde afdeling, kan de minister niet zeggen. “Gelet op de fluïde definiëring van transgenderisme en de moeilijke bepaling van het moment waarop er effectief sprake is van ‘het niet overeenstemmen van de genderidentiteit van een persoon met het geslacht dat die persoon werd toegeschreven bij de geboorte’, bestaat er geen sluitende registratie en is het bijgevolg niet mogelijk om betrouwbare cijfers te produceren. De persoonlijke medische gegevens ter zake worden sowieso niet in de databanken van de penitentiaire inrichtingen opgenomen. De dienst penitentiaire gezondheidszorg is wel op de hoogte van een aantal gevallen binnen de penitentiaire inrichtingen gelet op de onderliggende vragen qua medische gezondheidszorg en de vragen van de betrokken gedetineerden aan de psychosociale dienst. Er kan algemeen worden gesteld dat het geen onbekend of uiterst zeldzaam voorkomend fenomeen is.“

 

Momenteel wordt er aan een reeks van aanbevelingen en richtlijnen gewerkt  voor de omgang met transgender gedetineerden. In februari 2021 werd binnen het directoraat-generaal Penitentiaire Inrichtingen met medewerking van het Instituut voor de gelijkheid van vrouwen en mannen een werkgroep opgericht om dit te actualiseren. In de loop van de komende maanden zal dit geactualiseerde document met een concreet actieplan aan de directies van de penitentiaire instellingen worden voorgelegd. Ook de link met de deontologie en de integratie in de opleiding van het gevangenispersoneel zullen hierbij concrete aandachtspunten zijn. 

Foto: Francesca RunzaUnsplash

Deel dit artikel via:
Reacties zijn uitgeschakeld.

Laatste nieuws

Volg ons ook via:

Gerelateerd nieuws

Populairste